Đavolja varoš, Prolom banja, Kuršumlija

Izletnici su krenuli na još jedan atraktivni izlet. Vozi Vlada, vodi Keti.

 

Prošetaćemo Prokupljem i pokloniti se spomeniku Topličanima, junacima Topličkog ustanka iz 1917.godine.

 

Posetićemo Crkvu Sv. Prokopija koja je posle Petrove crkve najstarija sačuvana crkva na tlu današnje Srbije. Smatra se da je podignuta krajem IX ili početkom X veka, kao trobrodna  bazilika. U nju su prenete mošti Sv. Prokopija iz Niša 1386. godine. 

Prokuplje je podno Hisara nastalo u 1.veku. Hisar je sa tri strane obavijen rekom Toplicom, pa je utvrđenje na vrhu idealno mesto. Sa brda Hisar kod Latinske crkve lep je pogled na Prokuplje.

 

PLOČNIK – selo se prvi put pominje u letopisu 1386. godine kada je na tom mestu Knez Lazar naneo poraz turskoj vojsci. 1927. godine otkriveni su predmeti iz doba neolita poznatog kao vinčanska kultura. Pored toga u Pločniku su pronađeni dokazi o najranijoj preradi bakra u Evropi po čemu je ovo mesto postalo svetski poznato. Pored toga pronađeni su ostaci rimske i vizantijske kulture. Na lokalitetu je sagrađeno najstarije selo u Srbiji – rekonstruisano selo od pre 7000 godina sa oznakama na kućama  gde su radile tkalje, kovači, grnčari.

Izletnici u arheo parku Pločnik

Đavolja varoš je spomenik prirode od izuzetnog značaja koga  čine dva retka prirodna fenomena: zemljane figure koje su specifični oblici reljefa i dva izvora kisele vode. „Crvena, izuzetno kisela voda koja lagano teče niz ogoljene šumske komplekse i oskudan, delimično kamenit reljef kreirali su ovom prostoru Đavolji epitet. Čudne, akustične pojave i vetar koji šumi kroz nepristupačne predele nosići sa sobom skripu i vrisku doprineo je da se u narodu ovog područja utkaju ruralne, pomalo monstruozne legende o sastajalištu zlih sila i posetama Đavola baš na ovom području. Mistična predanja i danas kruže naokolo, plašeći stanovništvo vekovima”. Internet glasanjem 2007. godine plasirala se na top-listu svetskih čuda sa 77 kandidata. Mada se od početka godine Đavolja varoš nalazila na prvom mestu liste novih sedam svetskih čuda prirode u kategoriji pećina, formacija stena i dolina, to nije bilo dovoljno da se nađe na listi finalista.

Na noćenje stižemo u Prolom banju, banjsko i klimatsko lečilište.

U porti male crkve brvnare Lazarice na obroncima Radan planine  2,5 km od Prolom banje sve šljive rastu tako što se uvrću oko svoje ose. Mladica koja se presadi izvan crkvenog dvorišta se ubrzo rasplete i nastavlja da raste uobičajeno. Prema predanju, uoči Kosovske bitke, 25. juna 1389. godine, vojska kneza Lazara je stigla i do male crkve u blizini sela Prolom. Tu su zastali, Bogu se pomolili i na kraju pričestili. Tokom verskog obreda su šest puta obišli oko crkve, a kako se vojska kretala tako su se za njima okretala i stabla zasađenih šljiva. Zakleli su se, kad se vrate s boja na Kosovu, da će uraditi litiju u obrnutom smeru. Nisu se vratili i šljive su ostale uvijene. Vojska je nastavila dalje, u boj i propast, a za njima su ostala spiralno uvijena stabla, da bi i danas, šest vekova kasnije, podsećala na ovaj pomalo zaboravljeni događaj.  

Kuršumlija je prva prestonica Stefana Nemanje u kojoj je sagradio i svoja prva dva manastira (Manastir Sv. Nikole i Manastir Svete Bogorodice) između 1158. i 1165. godine.

Nezamislivo lep doček imamo u domaćinstvu izletnika Tome i Zorice Vukajlović u selu Velika Grabovnica kod Brusa. Svi su prezadovoljni i žao nam je što se odlazimo od njih…

 

(Slika i piše prim. dr Anka Stanojčić)

IZLET KREIRALA I REALIZOVALA: Radmila Katalina – Keti, Predsednik IZLETNIKA